Onze nachtrust is kort. Om 1:30 plaatselijke tijd hebben we het hotel bereikt. Slaapdronken, want als je er rekening mee houdt dat het in Ecuador 7 uur vroeger is dan in België, en het voor onze interne klok dus 8:30 inde ochtend is, begrijp je dat we naar een bed verlangden.  Maar het ochtendverkeer van Quito herinnerde ons er al vroeg aan dat alweer een nieuwe dag begon. Na een deugddoend ontbijt ons eerst punt op het programma: de bagage gaan halen. Geen sinecure, want de bagagecontrole in de luchthaven is bijzonder streng en wou ons pas naar de bagageband laten gaan, als ze zeker waren dat het onze bagage was die er ronddraaide. Maar uiteindelijk hebben we de bagage gevonden en konden we eindelijk aan ons gewone programma beginnen.

Om 12:00 was het zover, we waren klaar om te vertrekken naar Riobamba, een rit van ongeveer 4 uur. Eerst werden we vergast op een indrukwekkend uitzicht vanuit de bergen op de hoofdstad Quito. Dan volgende een opeenvolging van prachtige natuurlandschappen, met onder andere de vulkanen Cotopaxi en uiteindelijk de Chimborazzo, die uittroont boven Riobamba (en ook de hoogste berg in Equador). Naar het einde van de rit klaarde ook het weer op, zodat we konden genieten van de prachtige vergezichten.  Aangekomen in Riobamba ontmoetten we in een restaurant Lieve, regiocoordinator voor de Andes bij Trias en zagen we Margarita, de adviseur voor CORDTUCH, terug. Het oponthoud met de bagage had er helaas voor gezorgd dat we pas heel laat waren aangekomen. Daardoor werden de voorstellingen van CORDTUCH en Neos verplaatst naar de volgende dag. ZO konden we nog even eerst naar het hotel gaan, om te genieten van een douche en eindelijk onze tanden te kunnen poetsen. Het hotel Rincón Alemán viel meteen in de smaak. Van dit moment van rust maakte André gebruik om mijn welkomstwoord voor de Neos presentatie te vertalen naar het Spaans, zodat ik de mensen op zijn minst in hun taal kan begroeten.

Om kwart voor 8 waren onze gids Miguél en Bernardo op post om ons op te halen voor een kennismakingsdrink in het restaurant ‘il Dellirio’. De ganse delegatie van CORDTUCH wachtte ons daar op. Olmedo, de voorzitter, een hartelijke, goedlachse en gedreven man. Miguelangél, de penningmeester en een rasechte indiaan. Myriam, de manager van Puruha Razurku, de commerciële vleugel van CORDTUCH. Lieve en haar echtgenoot Jaime en ten slotte Margarita.

Het werd niet alleen een zeer gezellige avond, maar ook zeer interessant. Olmedo heette ons welkom en gaf meer uitleg bij het werk van CORDTUCH. Miguelangél, Myriam en Margarita lichtten daarna verder toe. Ikzelf gaf daarna wat meer uitleg over het doel en opzet van CORDTUCH. Het was een gezellige en interessante avond en een goede voorbereiding op morgen. Tussen haakjes: ik spreek wel geen Spaans, maar versta steeds meer. Ik deed ook al meteen een belofte: als ik terug kom, wil ik zeker Spaans met hen spreken.

De dag begint met een rondleiding op het kantoor van CORDTUCH. Daar worden we begroet door Myriam die ons haar kantoor laat zien. Miguelangel geeft ons daarna een rondleiding in het museum van CORDTUCH, gewijd aan de volkscultuur. We maken kennis de kalender van de indianen in de Chimborazzo (gerangschikt volgens de verschillende seizoenen), de belangrijkste feestdagen (en hoe de oude feesten een nieuwe christelijke invulling hebben gekregen). Miguelangel vertelt ook over hoe hij gehuwd is, zijn vrouw gekozen werd door zijn ouders, en dat hen een peter en meter uit de gemeenschapwerd toegewezen om het jonge koppel bij te staan. Ook de landbouwgewoontes en de ceremonies die erbij komen kijken, worden voor ons uit de doeken gedaan. Tenslotte bezoeken we een nagebouwde traditionele woning met daarin verschillende traditionele gebruiksvoorwerpen.

Dan volgt de kennismaking met het werk van CORDTUCH. Olmedo, de voorzitter legt met zijn gebruikelijke enthousiasme uit waarvoor CORDTUCH staat en waarvoor ze willen gaan. Zelfs als je geen Spaans verstaat, kan je niet voorbijgaan aan het idealisme, de gedrevenheid waarmee hij zijn verhaal vertelt. Het is duidelijk dat hij goed weet waarmee hij bezig is en wat hij wil. Het werkt aanstekelijk. Lieve geeft  daarna uitleg bij het werk van Trias in Ecuador. Hoewel we Trias al kenden, leerden we ook nieuwe zaken. Myriam stelt vervolgens het aanbod van het reisbureau van CORDTUCH voor. En tenslotte is het onze beurt.  We zien meteen enkele aanknopingspunten rond belangbehartiging: hoezeer dit deel uitmaakt van het werk van alllebei de organisaties, het belang om dynamiek te creëren in de beweging,  het nut om conferenties te  organiseren rond belangrijke thema’s samen met externe partners (zoal s de pensioendebatten). De mensen van CORDTUCH appercieerden ook het belang dat Neos hecht aan het versterken van de basis en de communicatietechnieken naar en in de lokale clubs (Neos magazine, de folders van het jaarprogramma bijvoorbeeld). Inde toekomst kunnen we over deze zaken misschien verder uitwisselen.

Daarna vertrekken we voor een korte rit naar het dorp Palacio Real, waar de plaatselijke afdeling Sumak Kawsay werkzaam is. Sumak Kawsay heeft haar werking opgezet rond de Lama. We krijgen eerst een rondleiding in een museum gewijd aan de Lama, daarna worden we vergast op Lamavlees in het mooi onderhouden restaurant.  Daarna maken we een korte wandeling met de Lama, langs een pad met enkele mooie uitzichtpunten. Onderweg krijgen we van Flor, onze gids, uitleg bij de verschillende landbouwgewassen en medicinale planten. Achteraf kunnen we terugblikken op een prachtige wandeling en een interessante kennismaking met de bijzondere plaats die de Lama heeft. We merken ook dat de mensen duidelijk vereerd zijn door onze interesse in hun cultuur. We zijn getroffen door de netheid van de infrastructuur, met de mooi onderhouden gebouwen, de nette inrichting.

Daarna rijden we verder richting Chimborazzo om te stoppen bij de OTC Razu Nan. Daar worden we opgewacht door een vrouwengroep die schapenwol verwerkt tot truien, tassen, sjaals,… We krijgen uitleg bij het hele proces, van het scheren tot het weven of breien. Zelf kunnen we onze vaardigheden testen op het spinwiel of weefgetouw. Geen onverdeeld succes. Eubenia, de voorzitster, legt ons uit dat de vrouwengroep nog enkel produceert voor de toeristen in de geusthouses (zoals die van CORDTUCH). Daar krijgen ze een betere prijs voor hun werk dan op de markt in Riobamba. Daarna legt Manuel, de voorzitter van RazuÑan uit wat de ervaringen met gemeenschapstoerisme zijn in de plaatselijke gemeenschap. We krijgen een verhaal van wereldverbeteraars te horen, van mensen die met weinig middelen toevlucht zoeken tot elkaar om toch iets te doen voor de gemeenschap. Mensen die het moeilijk hebben om rond te komen, moeten rondtrekken om werk te vinden in de landbouw of in de bouwsector in de stad, maar dat veranderen door samen een project op te zetten ten goede van de gemeenschap.  Ik krijg er een goed gevoel bij.

Na het avondmaal (een heerlijke soep) worden we vergast op een privéfeestje. De lokale jeugdband speelt voor ons de traditionele feestmuziek, waarbij ook wij de benen niet kunnen stilhouden. Het is fijn om te horen dat ook voor de jeugd nuttige projecten worden voorzien. Een mooie afsluiter van een boeiende dag.

's Ochtends worden we door Olmede gewekt door het ontbijt. Daarna vertrekken we verder naar de Chimborazzo. Daar bevindt zich Casa Condor, een andere plaatselijke afdeling van CORDTUCH. Eerst brengen we er een bezoek aan de plaatselijke school, deels gesteund met opbrengsten uit de activiteiten van Casa Condor. De school is verplicht voor kinderen van 5 tot 10 jaar. De directeur begroet ons, net als de leraar. Het klasje geeft wel een beetje een rommelige indruk. De kinderen van verschillende leeftijden lopen er in en uit. Het meerendeel van de kinderen komt uit eenoudergezinnen of zijn wezen.

Na dit bezoek trekken we naar de berg Chimborazzo. Het is een tocht langs een verwaarloosde weg, vol putten en greppels van het regenwater. De omgeving doet denken aan een maanlandschap. We gaan tot een hoogte van 4850m., dus in de ijle lucht, waardoor we vanzelf korter gaan ademen. De berg zelf geeft een majestueuze indruk. We hebben geluk, op bepaalde momenten ligt de besneeuwde top in de zon: grandioos. Terug beneden kunnen we onmiddelijk aan tafel voor quinoasoep, gevolgd door varkensvlees met rijst en groenten als hoofdgerecht. Na het middagmaal maken we kennis met het bestuur van Casa Condor: de voorzitster ANgela, de coördinator Rosa, Mariangela deondervoorzitster, Manuel, de secretaris en José, Theresa, Maria Concepcion en Maria Martina, de rest van het bestuur.

Rosa vertelt als eerste: met de steun van een Canadese organisatie werd het eerste gebouw opgetrokken in de vorm van een condor (een heilige vogel bij de plaatselijke bevolking).  Daarna zijn er verder op eigen kracht kleine cabanes bijgebouwd om nog meer toeristen te kunnen ontvangen. Mensen uit de eigen gemeenschap hebben de gebouwen neergezet. Eens in de week komt een vrouwengroep langs om hun werk te demonstreren en hun artisanaat te verkopen aan de toeristen.

De inkomsten worden oa gebruikt om de gebouwen te verbeteren en nieuwe toe te voegen. Want steeds meer toeristen komen langs, in die mate zelfs dat Casa Condor bij andere lokale afdelingen van CORDTUCH op zoek moet gaan naar accomodatie voor de toeristen die bij hen niet terecht kunnen. De crisis is echter ook hier voelbaar, het aantal toeristen loopt terug.

CORDTUCH begeleidt de lokale afdeling door promotie te voeren voor de guesthouse en de tochten die de gidsen van Casa Condor begeleiden. CORDTUCH legt ook contacten met andere organisatie, zodat toeristen die daar op bezoek gaan kunnen doorverwezen worden. CORDTUCH helpt ook bij het netwerken met interessante investeerders of reisorganisaties. CORDTUCH helpt ook mensen om aan de polytechnische school een opleiding tot gids te volgen, zodat ze een certificaat kunnen behalen bij de overheid. CCORDTUCH help took met vormingen over klantenbeleid, boekhouding, het uitwerken van toeristische paketten.

De gemeenschap is een sterke voorstander van een ernstig milieubeleid en proberen hiervan ook de lokale overheid te overtuigen. De gemeenschap pleit voor het behoud van de belangrijke veenvegetatie in de bergen (die het overtollige water vasthoudt en langzaam vrijgeeft), een goede begrazing met alpaca's ipv schapen (die de grassen met wortel en al opeten). Maar daarin moet ook de overheid een rol spelen, en die wil niet mee. De mensen van Casa Condor zouden ook de technische kennis om water te zuiveren willen verwerven in samenwerking met de overheid. Maar ook daar aarzelt de overheid.

De mensen van Casa Condor zijn ambitieus: ze willen groeien op nationaal, maar ook op internationaal vlak. Zo willen ze de toekomst van hunzelf en van hun kinderen veilig stellen. De inkomsten uit de activiteiten komen immers ten goede van de ganse gemeenschap (via een fonds dat bijvoorbeeld wordt gebruikt om de school te verbeteren of waterwerken te doen).

Manuel vertelt dat hij het belangrijk vindt om de eigenheid van de indianen te bewaren. Hij vindt het belangrijk om de taal, kleding en eetgewoontes te waarderen. De artisanale producten zou hij graag ook in andere provincies of zelfs internationaal willen verkopen.

Uiteindelijk hopen de mensen van Casa Condor de emigratie uit te streek te stoppen. Door werk te voorzien in eigen streek en door te investeren in het verfraaien en verbeteren van de omgeving wil Casa Condor dat  realiseren.

Na het ontbijt in Casa Condor nemen we afscheid van het prachtige uitzicht op de Chimborazo en rijden we terug naar Riobamba. In het kantoor van CORDTUCH stelt Myriam het voorstel voor de inleefreis aan ons voor. Op basis van onze ervaringen de voorbije dagen kunnen wij onze opmerkingen maken. CORDTUCH zal zo een nieuw voorstel uitwerken, met meer rustdagen, extra bezoeken aan enkele steden, kortom ietwat minde drukte. Na de lunch zetten we aan voor Capironha, een kleine gemeenschap aan de Napo rivier in de Amazone.

De autorit van ongeveer 5 uur zal ons van een hoogte van ongeveer 2500 tot 500 m brengen en langs een prachtig landschap van diepe dalen, spectaculaire watervallen en een weelderige tropische vegetatie. Tegen 7 uur, in het duister (hier wordt het rond 6 uur donker) bereiken we Tena, waar het hoofdkantoor van RICANCIE zich bevindt. RICANCIE is een partner van CORDTUCH. Samen bieden ze reizen bij de plaatselijke gemeenschap aan, CORDTUCH in de centrale Andes, RICANCIE in de Amazone. De voorzitter van RICANCIE zal ons vergezellen voor de rest van de rit. Deze zal ongeveer een uur duren, langs een hobeligge weg van grote keien. Onze eindbestemming zullen we echter nooit bereiken.

Op 600 meter van het gastenverblijf blijven we staan. In de het licht van de koplampen van onze auto zien we een wit paard, daarachter snelstrompend water. Door de overvloedige regens in de voorgaande dagen is een kleine stroom  aangegrooeid tot een flink riviertje waar we met onze auto niet doorheen raken.

De optie van een oversteek per kano laten we terzijde en we besluiten om naar de dichtstbijgelegen andere gemeenschap van RICANCIE te gaan, op ongeveer 40 minuten rijden van daar. Eén klein nadeel: met uitzondering van Capironha (onze bestemming) hebben geen van de gemeenschappen waarmee RICANCIE werkt, electriciteit. Ons avondmaal neen we dus bij kaarslicht, alvorens we ons bij het licht van zaklampen en kaarsen te slapen leggen voor een goede nachtrust.

De reis van Papallacta naar Otavalo verloopt met hindernissen. We moeten een omweg maken omdat hier en daar wegblokkades zijn opgeworpen. Vandaag wordt in het Congres namelijk de waterwet gestemd die bepaald hoe het beheer van het water wordt geregeld. De indianenbevolking is het niet eens met het voorstel zoals het nu voorligt en laat zo haar stem horen. Onderweg zien we ook veel serres voor de bloemenindustrie staan. Miguél legt uit dat deze industrie (vooral exportgericht) extra deviezen binnenbrengt, maar dat de plaatselijke bevolking er niet zo gelukkig mee is. De chemicaliën die erin worden gebruikt hebben negatieve gevolgen voor de arbeiders en de omgeving. Het water gaat bijna volledig naar de bevloeiing van deze serres. De landbouwers die errond wonen, hebben te kampen met waterterkorten.

In Otavalo bezoeken we na de lunch de kantoren van Runa Tupari, een andere partner van CORDTUCH. Zij organiseren verblijven in cabannes bij de plaatselijke bevolking. Er zijn 5 gemeenschappen die zulke cabannes hebben gebouwd: Santa Barbara (waar wij zullen verblijven), Morochos, la Calera, Conbamba en Chilcabamba. De laatste gemeenschap is langzaam haar eigen weg aan het gaan. In Otavalo bezoeken we ook nog de kleurrijke Plaza de los Poncho's.

In Santa Barbara logeren we bij Digna en Ernesto en hun 2 dochters Chaita en Karin. Bij aankomst worden we al onmiddelijk ingeschakeld in het dagelijkse plattelandsleven. We gaan voedsel snijden voor de cavia's (zoals bij ons konijn hier een delicatesse die bij feesten wordt gegegeten). Nadien helpen we bij de bereiding van het eten.

We voelen ons meteen thuis bij deze mensen, we wisselen indrukken uit en praten over het leven in Ecuador en in België. Ook de fotoalbums worden bovengehaald. Het is een zeer rijke ervaring. De cabanne die in de tuin is gebouwd is eenvoudig maar piccobello in orde. Hopelijk kan dit project groeien. Het is een zeer aparte vorm van toerisme.

Dit wordt onze laatste dag in Ecuador. Het was een boeiende ervaring en belooft voor de toekomst. Myriam en Olmedo van CORDTUCH zijn afgereisd naar Quito om met ons een afsluitende vergadering te beleggen. Ook Lieve en Margarita van Trias zijn van de partij.

We krijgen de kans om osn verblijf te evalueren. Gretig nemen Myriam en Olmedo onze feedback en tips voor de toekomst op. We maken de eerste afspraken voor de toekomst: Wij zullen alvast een overzichtje maken met tips voor het optimaliseren van de dienstverlening. CORDTUCH zal op basis van onze feedback een programma uitwerken voor een 15-daagse reis voor Neos-leden. Ook een bezoek van een delegatie van CORDTUCH staat in het vooruitzicht. Zo kunnen de bestuursleden en leden van CORDTUCH kennis maken met Neos en met toerisme hier in Vlaanderen. We stellen ook voor om elkaar in detail uit te leggen hoe elke beweging aan belangenverdediging doet: hoe Neos de bezorgdheden van de leden verzamelt en wat hiermee gedaan wordt. Ook de informatie en communicatie-inspanningen naar de leden toe zullen we toelichten. Op die manier hopen we een goed beeld te krijgen van de structuren en dynamieken in elkaars beweging. We kunnen elkaar zo ook inspireren om elk onze beweging nog te verbeteren.

Deze voorstellen zullen we eerst bespreken met de mensen uit de beweging. Bij Neos zullen de mensen van de Werkgroep Trias belangrijk zijn om de haalbaarheid van deze voorstellen te bekijken. Samen met de mensen van CORDTUCH zullen ze daarna afspraken maken voor het vervolg van deze uitwisseling. Het ziet er alleszins veelbelovend uit.

We nemen een lunch met onze vrienden van CORDTUCH en Trias. Met spijt nemen we daarna afscheid. Het feit dat we contact zullen houden (misschien wel terug zullen keren), maakt het afscheid makkelijker.

Daarna begeven we ons naar de luchthaven. Het wordt een hele terugreis, via Madrid naar Brussel. Moe, maar tevreden, nemen we plaats in onze zeteltjes. Het was een hele ervaring. De uitwisseling met CORDTUCH belooft boeiend te worden.